علي بن محمد البغدادي الماوردي ( مترجم : حسين صابرى )

115

آيين حكمرانى ( فارسى )

نشود ؛ چرا كه به هر روى در ميان كنيزان سهمى دارد . همچنين ، بر او لازم است مهر المثل اين كنيز را پرداخت كند . اين مهر نيز به غنايم افزوده مىشود . اگر پيكارگر چنين كنيزى را باردار كرده باشد ، فرزند ملحق به اوست و آن كنيز ، چنانچه شخص او را مالك شده باشد ، ام ولد محسوب خواهد شد . اگر پيكارگر با كسىكه در شمار به تصرف درآمدگان نيست همبسترى كند ، حد بر او جارى مىشود ؛ چرا كه اين كار زناست . در چنين صورتى در فرض باردار شدن زن ، فرزندش به مرد ملحق نمىشود . * * * هنگامى كه پيمان اين فرماندهى تنها در مورد يك جنگ با كسى بسته شود ، اين فرمانده حق ندارد با اين پيمان روانه جنگى ديگر نيز شود ، خواه در آن جنگ غنيمت به چنگ آورد و خواه غنيمت به چنگ نياورد . اگر اين پيمان به مفاد پيكار سال به سال بسته شده باشد ، بر فرماندهى لازم است پس از به پايان رساندن هر جنگ در هر زمان كه مىتواند روانهء جنگ ديگر شود و در اين فرض كه موانعى در ميان نباشد در اين باره سستى و كوتاهى روا ندارد ، مگر بدان اندازه كه براى استراحت لازم است . كمترين دفعاتى كه در اين خصوص بسنده مىكند ، آن است كه در طول يك سال جهاد را تعطيل نكند . براى چنين فرماندهى است كه اگر فرماندهى مجاهدان به‌طور كلى به او تفويض شده باشد به همهء امور آنان رسيدگى كند و حتى به اجراى حدود دربارهء آن‌ها بپردازد ، خواه در ميان كسانىكه جيره‌خوار سپاهند و خواه در ميان كسانىكه داوطلبند . البته ، اين فرمانده حق ندارد در امور قضايى ديگر كسانىكه همراه با او روانهء نقطه‌اى مرزىاند رسيدگى كند ، اما هنگامى كه در آن نقطهء مرزى كه عهده‌دار فرمانروايىاش شده است ، استقرار يافت جايز است به همهء امور مردم آن سامان ، اعم از ساكنان و پيكارگران رسيدگى كند . اگر هم فرماندهى چنين اميرى از نوع فرماندهى خاص و محدود باشد به احكام و مقتضيات همان فرماندهى خاص عمل مىشود .